پر بازدیدترین مطالب

«توافق بازیِ» اون و ترامپ



کره شمالی قصد دارد از یکسو از تقابل مستقیم با ترامپ پرهیز کند و اجازه افزایش تحریم‌ها علیه خود را ندهد و از سوی دیگر، با ورود به زمین کشورهای رقیب آمریکا در سطح بین‌المللی، همانند روسیه و چین، قدرت مانور خود را برای مقاومت در برابر خواسته‌های غیرمنطقی کاخ سفید در تحمیل خلع سلاح به کره بدون دادن تضمین‌های امنیتی مورد انتظار پیونگ یانگ افزایش دهد

 

سخن آشنا - پس دیدار تاریخی دو جانبه میان دونالد ترامپ رئیس‌جمهوری آمریکا و کیم جونگ اون رهبر کره شمالی در 12 ژوئن 2018 (22 خرداد 1397) و انعقاد توافق کلی حل و فصل مسالمت آمیز اختلافات میان دو طرف، مساله آینده این توافق و خلع‌ سلاح کره شمالی به موضوعی چالشی در سطح بین‌المللی تبدیل شده است. در واقع بعد از دیدار سران دو کشور آمریکا و کره شمالی، آن‌چه که در عرصه معادلات واقعیت اتفاق افتاده، سطحی پیچیده از مذاکرات و اختلاف مواضع بوده که تاکنون نتایج خاصی همراه نداشته است.

در جدیدترین کنش‌های دیپلماتیک دو طرف نیز، مایک پمپئو وزیر امور خارجه آمریکا در قالب سفری 3 روزه به شرق آسیا سفر کرده است. در اولین روز این سفر وزیر خارجه ایالات متحده، در توکیو پایتخت ژاپن با شینزو آبه نخست وزیر این کشور دیدار کرد و در ادامه برای دیدار با رهبر کره شمالی در 7 اکتبر 2018 (15 مهر 1397) عازم کره شمالی شد. بر اساس گزارش‌ها این دیدار با هدف برنامه‌ریزی جهت ملاقات میان ترامپ و اون در آینده نزدیک بوده و در آن مذاکراتی پیرامون روند خلع سلاح کره شمالی انجام گرفته است. بعد از برگزاری دیدار میان پمپئو و رهبر کره شمالی، او در توئیتر خود نوشت: «من به پیونگ یانگ رفتم تا با رئیس کیم دیدار داشته باشم. ما همچنان گفتگوها را در مورد توافقاتی که در اجلاس سنگاپور صورت گرفت ادامه می دهیم.»

اظهار خشنودی و رضایت پمپئو از نتایج دیدار خود با رهبر کره شمالی، به هیچ وجه رخدادی جدید و قابل توجه نیست؛ زیرا در گذشته نیز او بعد از سفر به پیونگ یانگ، اظهارات مشابهی را بر زبان رانده بود. لذا می‌توان همچنان روند مذاکرات و مناسبات میان آمریکا و کره شمالی، را مخدوش و نامعلوم ارزیابی کرد.

در واقع، سفر پمپئو در شرایطی انجام می‌گیرد که 40 روز پیش، سفر برنامه‌ریزی شده وی به پیونگ یانگ به بهانه عدم تعهد کره‌ای‌ها به توافقات صورت گرفته لغو شد که با دستور مستقیم ترامپ صورت گرفت. در ارتباط با چرایی لغو این سفر دیپلماتیک، رئیس جمهور آمریکا در قالب چند توئیت، کند بودن روند خلع تسلیحات هسته‌ای کره شمالی و جنگ تجاری با چین و عدم کمک این کشور به خلع سلاح کره شمالی همانند گذشته را علت اصلی لغو سفر وزیر خارجه کاخ سفید اعلام کرد.

با لغو سفر پمپئو این فرضیه مطرح شد که ترامپ احتمالا به مواضع سرسختانه خود نسبت به کره شمالی باز خواهد گشت و روند مذاکرات دیپلماتیک میان دو طرف با شکستی بزرگ مواجه شده است اما تنها با گذشت یک ماه دونالد ترامپ در 30 سپتامبر 2018، در یک گردهمایی انتخاباتی در ایالت ویرجینیای غربی درباره رابطه‌اش با کیم اون اظهار داشت که او و رهبر کره شمالی عاشق یکدیگر هستند و کیم نامه‌هایی زیبایی برای او می‌نویسد.

این حجم از چرخش و ادبیات سخنرانی دونالد ترامپ در باب کره شمالی و رهبر این کشور، تنها در مقطع زمانی‌ای بسیار کوتاه، مایه شگفتی تمامی ناظران سیاسی و آکادمیک شد؛ زیرا برای همگان این مساله نمایان شد که دستگاه سیاست خارجی آمریکا و کاخ سفید هیچ‌گونه برنامه و استراتژی مشخصی برای حل بحران اتمی کره شمالی ندارند. موضوعی که نگرانی متحدان مهم آمریکا در شرق اسیا همچون ژاپن را درپی داشته است و سفر پمپئو به توکیو پیش از عزیمت به پیونگ یانگ عمدتاً برای اطمینان‌بخشی به ژاپنی‌ها و رفع نگرانی‌های توکیو از شیوه بازی ترامپ می‌باشد. در واقع، بر خلاف سیستم‌های سیاسی معمول در سطح جهانی، وزارت خارجه آمریکا بیشتر در راستای رضایت منویات شخصی دونالد ترامپ رئیس‌جمهوری افراط‌گرای آمریکا کار می‌کند و در حقیقت سیستم و اسراتژی جای خود را به خواسته «دونالد ترامپ» داده است.

بنابراین، هر چند پمپئو به کره شمالی سفر کرده و نسبت به دیدار با اون اظهار رضایت داشته است اما به دلیل نبود راهبرد مشخص و مخدوش بودن موضع آمریکایی‌ها نسبت به آینده مناسبات با کره شمالی و حتی شرق آسیا، نمی‌توان نسبت به کسب دستاورد مثبت بعد از دیدار پمپئو با اون خوشبین بود. این بدبینی را به طور کلی باید در اهداف راهبردی آمریکا در شرق آسیا جست وجو کرد که بحران اتمی کره شمالی تنها بهانه‌ای برای پیگیری این اهداف می‌باشد و مهمترین آن مقابله با روند قدرت‌گیری چین می‎باشد. بنابراین کاخ سفید به خلع سلاح کره بدون مجبور شدن به کاهش حضور نظامی خود از شرق آسیا می‌نگرد که با منافع بازیگران پرنفوذ دیگری چون روسیه و چین در تعارض کامل قرار می‌گیرد.

 

بازی با زمان کره شمالی برای گذار از دوران ترامپ

بر خلاف دونالد ترامپ و دولت آمریکا که راهبرد مشخصی را نسبت به کره شمالی ندارند، کیم جونگ اون و دولت پیونگ یانگ بازی پیچیده را با آمریکایی‌ها آغاز کرده‌اند که اساس آن را می‌توان با قاعده «بازی با زمان» به صورت همراهی تنش و مذاکره تا سال 2020 مورد خطاب قرار داد. بدین معنا که دولت کره شمالی قصد دارد از یکسو از تقابل مستقیم با ترامپ پرهیز کند و اجازه افزایش تحریم‌ها علیه خود را ندهد و از سوی دیگر، با ورود به زمین کشورهای رقیب آمریکا در سطح بین‌المللی، همانند روسیه و چین، قدرت مانور خود را برای مقاومت در برابر خواسته‌های غیرمنطقی کاخ سفید در تحمیل خلع سلاح به کره بدون دادن تضمین‌های امنیتی مورد انتظار پیونگ یانگ افزایش دهد.

در همین راستا، بر اساس اعلام رسانه‌های دولتی کره شمالی، کیم جونگ اون به زودی به روسیه سفر خواهد کرد و شی جین پینگ، رییس جمهوری چین نیز قرار است به پیونگ یانگ برود. این موضوع از یک سو می‌تواند موجب نگرانی آمریکا باشد و از سوی دیگر نرمش بیشتر ترامپ در برابر کره شمالی را در پی داشته باشد. در واقع، سیاست تداوم مذاکره همزمان با سطحی از تنش راهبردی است که کره شمالی برای بازی با زمان به منظور گذار از پیچ تاریخی دونالد ترامپ در پیش گرفته است و در آینده نیز تحولات مشخص خواهند کرد که رهبران پیونگ یانگ به هیچ عنوان حاضر به تسلیم بی‌قید و شرط در برابر شرایط تحقیرآمیز آمریکا نخواهند بود.
منبع:الوقت

آخرین مطالب